Thứ Bảy, 12 tháng 6, 2010

Hoán vị nghiện

Tôi biết là có không ít người xem bóng đá là vì suy nghĩ người nhà mình đều xem, cơ quan cùng xem, chẳng lẽ mình không xem, nhất là trong mùa World Cup, thì thành kẻ lập dị lạc loài. Nhưng cũng có vô khối người xem bóng đá thâu đêm suốt sáng, bảnh mắt ra là vơ lấy tờ tin bóng đá, rảnh là lướt mạng đọc bình luận, thua thì vò đầu bứt tai, thắng thì nổ vung trời. Tác động của bóng đá lên thần kinh và hành vi nhanh chóng và trực tiếp không khác gì một loại ma túy tổng hợp.


Cách đây một tháng, báo đưa tin, gần 600 học viên cai nghiện ma túy của Trung tâm giáo dục – lao động số 2 Hải Phòng bỏ trốn. Họ cởi trần trùng trục, đi bộ từ huyện ngoại thành về trung tâm, làm cả thành phố náo loạn. Một lý do được xác minh như sau: “Trực tiếp chỉ huy lực lượng cảnh sát tối 16/5, đại tá Trọng cho biết, đám đông gần 600 học viên không có hành vi đập phá, hò hét gây mất trật tự mà hô ‘Hải Phòng vô địch’ để cổ vũ cho trận thắng của đội bóng đá đất Cảng vào chiều hôm đó”.


À, lại là vì bóng đá. Bóng đá tự bao giờ đã thành đại diện hẳn của quốc gia cho đến địa phương. Người ta đã phân tích nhiều, cắt nghĩa trạng thái tâm lý dở hơi của những người cuồng vì quả bóng da. 600 học viên trên đang trên con đường từ bỏ một thói nghiện nguy hiểm là ma túy để chia sẻ những thú vui khác lành mạnh hơn (giả dụ thế), trong đó là bóng đá, thì tác dụng quá đáng mừng chứ sao! Tưởng họ vượt rào để làm loạn hay khủng bố xã hội chứ họ yêu bóng đá thế, đất Cảng không lạ. Hè năm ngoái, khi nhiệt độ nóng như đổ lửa, 5000 cổ động viên của đội Xi măng Hải Phòng đổ đến sân Hàng Đẫy dự khán trận đấu với Thể Công. Cái nóng ngoài trời cộng với cái đau thua trận khiến cho số này ức chế, gây lộn, đánh nhau… đến mức bị cấm bén mảng đến sân khách vô thời hạn. Vì thế lý do trại viên cai nghiện có bỏ về cổ động cho đội bóng quê hương mà chẳng làm rối loạn trị an tự nhiên làm cho câu chuyện qua lời đại tá cảnh sát được châm chước đi hẳn!


Nhưng tại sao lại cứ phải nhè bóng đá để làm những việc quá khích, hay vì bóng đá là phép tiên giúp xả stress? Hồi Việt Nam vô địch cúp bóng đá Đông Nam Á, chắc mọi người còn nhớ Hà Nội hay TP.Hồ Chí Minh gần như tê liệt giao thông, cả xã hội sung sướng vì có được nguồn động viên tinh thần như ma túy liều cao. Bóng đá rút cục được gửi gắm khát vọng của quần chúng, khát vọng về tính đồng đội, 11 cầu thủ lúc này thành ra người nhà, thành máu mủ, thành tay thành chân của mình đang chạy trên sân cỏ hay nhìn qua tivi. “Nó” ngã dúi dụi trên sân, cả tập thể khán giả nhà rên lên xót như xót con em mình, hay là bị đối phương cản ngã hay trọng tài xử ép, cả địa phương, thậm chí cả dân tộc tức giận trút cơn thịnh nộ. Còn khi “nó” sút vào phát là cả triệu người như được tiêm thuốc sung sướng đồng loạt.


Cái sự hân hoan cùng một lúc nhân lên cho hàng tỷ người, thành ra một liệu pháp tâm lý diện rộng không gì sánh nổi (có lẽ trừ ngày kết thúc Thế chiến!) Có những người dửng dưng gọi đó là “tâm lý bầy đàn”, nhưng họ cũng chẳng thể làm gì trước cơn sóng thần hưng phấn hoặc đau khổ. Không chỉ một tỉnh, một nước mà còn kéo theo cả đông đảo người hâm mộ toàn cầu, chẳng hạn đến giờ hàng triệu người yêu Ronaldo răng thỏ vẫn chưa thôi nghi ngờ có bàn tay sắp đặt của FIFA trong trận chung kết Brazil thua Pháp ở sân Stade de France năm 1998.


Người ta sinh ra nghiện một thứ nào đó là vì thứ ấy có khả năng giải tỏa tâm lý cho họ, chuyển vị họ khỏi thực tại buồn chán đến một cõi hoan lạc nhờ tác dụng của nó. Nhưng chả biết bao nhiêu phần trăm là thuần túy nghiện vẻ đẹp của bóng đá, và bao nhiêu là chăm mua báo bóng đá xem tỉ lệ cá cược?


N.T.Q
Đăng nhận xét

Nắng thì nắng cũng vừa vừa thôi chứ